Slechts 4 op de 10 Belgische vrouwen kennen symptomen borstkanker
Vrouwen in België wel bezorgd over borstkanker
Belgische vrouwen zien vaak borstkanker in hun omgeving en zijn er bezorgd over, maar kennen zelf de symptomen onvoldoende. Bepaalde groepen, zoals jongere en oudere vrouwen, onderschatten het risico en voelen zich minder goed geïnformeerd. Dat blijkt uit een nieuwe enquête.
Uit een online enquête [1] die in de zomer van 2026 werd uitgevoerd bij 1.200 vrouwen in België, blijkt dat meer dan 7 op de 10 vrouwen iemand kennen die borstkanker heeft of heeft gehad. Voor bijna 6 op de 10 vrouwen gaat het om een familielid. Het zorgt ervoor dat bijna 8 op de 10 vrouwen zich minstens af en toe zorgen maakt om zelf borstkanker te ontwikkelen. 
Paradoxaal genoeg gaat die bezorgdheid niet gepaard met een goede kennis van alarmsignalen. Hoewel bijna 8 op de 10 vrouwen aangeven vertrouwd te zijn met hoe hun borsten er normaal uitzien en aanvoelen en daar actief aandacht aan besteden, zegt slechts 39% de symptomen van borstkanker te kennen.
Bijna twee derde van de vrouwen kent de symptomen onvoldoende of twijfelt hierover.
Vooral jongere vrouwen blijken kwetsbaar voor dit informatiedeficit: slechts één op vier vrouwen tussen 18 en 39 jaar geven aan de symptomen te kennen tegenover 51% van de 50-69-jarigen. Daarnaast voert minder dan een derde van de vrouwen regelmatig een zelfonderzoek uit.
Hardnekkige misvattingen
Uit de enquête blijkt dat hardnekkige misvattingen blijven bestaan. Zo noemt immers 11% van de vrouwen het gebruik van deodorant als risicofactor voor borstkanker, 10% een klap of trauma ter hoogte van de borst, 10% borstimplantaten en 4% het dragen van een beha met beugels.
Van de vrouwen die denken dat ze hun risico zelf kunnen verlagen, denkt bijna 1 op 5 dat ze zichzelf beschermen door geen deodorant te gebruiken, en 1 op 10 door geen beha met beugels te dragen. Bij vrouwen met een niet-Belgische achtergrond verdubbelen deze percentages zelfs.
Een aantal vastgestelde risicofactoren wordt echter beter geïdentificeerd. 72% van de vrouwen noemt familiale of genetische aanleg als een belangrijke risicofactor voor borstkanker. Meer dan een derde wijst op roken en bijna een kwart op alcohol als risicofactor.
De respondenten brengen eveneens het risico in verband met bepaalde levensstijlfactoren: 22% noemt stress als een van de belangrijkste vermeende risicofactoren, een percentage dat hoger ligt in Wallonië en Brussel.
Informatiebronnen
Voor informatie over gezondheid blijft de huisarts voor 72% van de vrouwen het belangrijkste kanaal, gevolgd door de specialist (49%). Daarnaast zoekt 29% van de vrouwen informatie via zoekmachines zoals Google. AI-tools worden al door 14% van de vrouwen gebruikt om gezondheidsinformatie op te zoeken; bij jongere vrouwen stijgt dit tot 20%.
Vrouwen met een niet-Belgische achtergrond gebruiken meer dan dubbel zo vaak sociale media om gezondheidsinformatie te zoeken. Bij deze groep is met name TikTok bijzonder populair: 50% gebruikt het platform hiervoor, tegenover 16% van de vrouwen met een Belgische achtergrond.
Een kwart (26%) van de vrouwen zegt niet te weten waar ze betrouwbare informatie kunnen vinden. Dat is vooral het geval bij de jongere vrouwen (18-39: 41%; tegenover 50-69: 26% en 70+: 9%).
“De huisarts speelt een sleutelrol, niet alleen om vrouwen naar screening door te verwijzen, maar ook om vragen te beantwoorden, misvattingen te corrigeren en hen aan de juiste reflexen te herinneren. Het doel is niet om onnodig ongerust te maken, maar om vrouwen betrouwbare handvaten te geven: hun lichaam kennen, weten wanneer ze een arts moeten raadplegen en niet alleen blijven in geval van twijfel”, benadrukt dokter Marleen Finoulst, hoofdredactrice van het Kenniscentrum Borstkanker van Pink Ribbon.
Sensibiliseringscampagnes bereiken nog niet alle vrouwen
Slechts iets meer dan de helft (53%) van de respondenten zegt zich aangesproken te voelen door bestaande sensibiliseringscampagnes. Deze vinden vooral weerklank bij vrouwen die al in aanmerking komen voor het borstkankerbevolkingsonderzoek. 1 op de 5 respondenten vindt de sensibiliseringscampagnes niet relevant voor de eigen situatie en 20% heeft niet het gevoel dat de boodschap voor hen is bedoeld.
Vrouwen met een niet-Belgische achtergrond vragen om meer diversiteit in de profielen die in campagnes worden getoond. Daarnaast vragen zij vaker om kortere en duidelijkere boodschappen, meer praktische informatie en een betere vertegenwoordiging van vrouwen met een niet-Belgische achtergrond.
“Het is belangrijk om communicatie af te stemmen op de verschillende doelgroepen", stelt Juliette Berguet, medeoprichtster en bestuurder van de vzw Baob Brussels. "Jongere en oudere vrouwen, maar ook vrouwen met verschillende achtergronden, voelen zich immers niet altijd op dezelfde manier aangesproken door dezelfde taal of communicatiekanalen."
Unieke borstmodellen
Om vrouwen aan te moedigen om aandacht te besteden aan hun borstgezondheid, zetten Pink Ribbon en Novartis de ‘Wander Boobs’-campagne verder. In ziekenhuizen, gezondheidsinstellingen en andere relevante organisaties worden twee hyperrealistische educatieve borstmodellen getoond die ontwikkeld werden om eruit te zien en aan te voelen als de huid van een vrouw tussen de 60 en 70 jaar.
De modellen bevatten 8 van de 9 belangrijkste alarmsignalen van borstkanker en maken een mogelijk risico zo tastbaar en herkenbaar.
[1] Online enquête uitgevoerd door onderzoeksbureau iVOX in opdracht van Novartis tussen 3 augustus 2026 en 18 augustus 2026 bij 1.200 Belgische vrouwen, representatief naar taal, leeftijd en opleidingsniveau. De maximale foutenmarge voor 1.200 Belgische vrouwen bedraagt 2,74%.