Cassatie: 2/3 meerderheid niet alleen voor zwaardere tuchtsanctie

Bij Raad van beroep Orde der Artsen

De raad van beroep van de Orde der artsen moet ook in andere gevallen dan bij de verzwaring van een tuchtsanctie met een tweederde meerderheid beslissen. Dat zegt het Hof van Cassatie.

3 september 2026

Herman Nys, em. prof. medisch recht KU Leuven

Het Hof van Cassatie velde op 4 juni 2026 een arrest waarin het een beslissing van de raad van beroep van de Orde der artsen vernietigde. De raad had weliswaar geen zwaardere tuchtsanctie uitgesproken, maar had de arts wel schuldig bevonden aan meer deontologische inbreuken dan de provinciale raad. Ook daarvoor is een tweederdemeerderheid vereist, zegt Cassatie.

De beslissing van de provinciale raad Oost-Vlaanderen

De veroordeelde arts werd ten laste gelegd het deontologische beginsel niet te hebben nageleefd dat de arts handelt overeenkomstig de huidige stand van de wetenschappelijke kennis, de arts zijn ereloon correct en op basis van de werkelijke geleverde prestaties bepaalt, de arts de patiënt vooraf duidelijk informeert over de bepaling van zijn ereloon, de arts verantwoord de middelen van de maatschappij gebruikt en de arts geen onnodig dure of overbodige onderzoeken, behandelingen of verstrekkingen doet, zelfs niet op vraag van de patiënt.

De provinciale raad van de Orde der artsen van Oost-Vlaanderen had bij beslissing van 23 oktober 2024 de tenlastelegging bewezen heeft verklaard wat betreft het feit dat de arts de patiënt vooraf duidelijk informeert over de bepaling van zijn ereloon omdat de eiser op ondoorzichtige wijze een hoog ereloon vraagt en daarvoor een tuchtsanctie van schorsing van het recht de geneeskunde uit te oefenen gedurende een maand opgelegd. Voor het overige had de provinciale raad de tenlastelegging niet bewezen verklaard.  

De beslissing van de Raad van beroep

De raad van beroep oordeelde op 6 oktober 2025 dat de arts niet alleen schuldig was aan een inbreuk op het deontologische beginsel dat de arts de patiënt vooraf duidelijk informeert over de bepaling van zijn ereloon, maar ook aan een inbreuk op het beginsel dat de arts zijn ereloon correct bepaalt en op basis van de werkelijk geleverde prestaties, omdat:

• de arts voor een microbioomtest 250 euro aanrekende, wat meer was dan de door het labo aangerekende kostprijs, en daarvoor als reden gaf dat in dit bedrag ook de toekomstige bespreking met de patiënte van de resultaten van deze microbioomtest begrepen was, wat een nog niet geleverde prestatie was;
• het door de arts aangerekende ereloon van 200 euro voor een korte consultatie, los van de bijkomende ondoorzichtige kosten voor labotesten en vingerprik, geen correcte en redelijke bepaling van diens ereloon betreft.

Voor deze inbreuken legde de raad van beroep een schorsing van het recht de geneeskunde uit te oefenen gedurende een maand op, dezelfde sanctie als de provinciale raad

De beslissing van het Hof van Cassatie

Het Hof van Cassatie vernietigde de beslissing van de raad van beroep, ook al had deze de sanctie niet verzwaard. Maar de raad van beroep had wel een bijkomende schuldigverklaring uitgesproken en daarvoor dezelfde straf opgelegd. Dat gebeurde zonder vast te stellen dat de beslissing met een twee derde meerderheid was genomen en dat houdt een schending in van artikel 25, § 4, van het KB nr. 79 betreffende Orde der artsen (in het arrest de Artsenwet genoemd).

Dat artikel bepaalt dat de raad van beroep enkel met een tweederdemeerderheid een sanctie kan opleggen wanneer de provinciale raad er geen heeft uitgesproken, of wanneer hij de door de provinciale raad opgelegde sanctie wil verzwaren.

Wanneer de raad van beroep de tuchtrechtelijk vervolgde arts schuldig verklaart aan een feit waarvoor de provinciale raad hem had vrijgesproken en daar een straf voor uitspreekt, dan legt hij een sanctie op wanneer de provinciale raad er geen heeft uitgesproken. Deze beslissing vereist ook een tweederdemeerderheid, zelfs indien er geen andere sanctie opgelegd werd.