Radiologie is meer dan een cijfer in een jaarrekening
De recente berichtgeving over artsenvennootschappen en artseninkomens heeft het debat over de financiering van onze gezondheidszorg opnieuw aangewakkerd. Dat debat is legitiem en noodzakelijk. Maar wanneer complexe medische disciplines worden herleid tot een rangschikking van vennootschapswinsten, dreigt de maatschappelijke discussie haar doel voorbij te schieten.
Dr. Stéphanie Elens, voorzitter, namens de Belgische Vereniging voor Radiologie (BSR)
Radiologie is vandaag een van de meest centrale disciplines binnen de geneeskunde. Bijna elke patiënt die een spoedgeval bezoekt, een kankerdiagnose krijgt, een beroerte doormaakt, een operatie ondergaat of een chronische aandoening opvolgt, komt rechtstreeks of onrechtstreeks in contact met een radioloog.
Toch blijft het werk van radiologen grotendeels onzichtbaar. De patiënt ziet vaak het toestel, maar niet de arts achter de interpretatie, de multidisciplinaire besprekingen, de wachtdiensten, de kwaliteitscontrole, de opleiding, het wetenschappelijk onderzoek en de permanente beschikbaarheid waarop moderne geneeskunde steunt.
De publieke discussie wordt bovendien vertroebeld doordat cijfers uit artsenvennootschappen worden voorgesteld alsof ze het persoonlijk inkomen van artsen weerspiegelen. Een jaarrekening is echter geen loonfiche.
Het gelijkstellen van vennootschapswinst met persoonlijk netto-inkomen leidt tot een fundamenteel verkeerd beeld.
De winst die in een medische vennootschap wordt gerapporteerd, dient vaak voor investeringen in apparatuur, informatica, opleiding, pensioenopbouw, verzekeringen en toekomstige beroepsactiviteiten. Het gaat bovendien om bedragen vóór verdere fiscaliteit op dividenden of uitkeringen aan de arts zelf. Het gelijkstellen van vennootschapswinst met persoonlijk netto-inkomen leidt tot een fundamenteel verkeerd beeld.
Radiologie is bovendien een kapitaalintensieve discipline. Innovaties zoals artificiële intelligentie, photon-counting CT, geavanceerde MRI-technieken, beeldgeleide oncologische behandelingen en nieuwe interventionele procedures vereisen voortdurende investeringen. Veel van deze innovaties werden in België sneller ingevoerd dan in vele andere Europese landen dankzij het ondernemerschap van artsen en ziekenhuizen die bereid waren risico’s te nemen lang voordat er structurele financiering bestond.
Lees ook: Hogeresolutie PET-scanner toont vroege signalen van hersenziekten
Een bijzonder voorbeeld hiervan is de interventionele radiologie en neuroradiologie. Vandaag behandelen interventionele radiologen aneurysma’s, acute beroertes, interne bloedingen, vaatvernauwingen, tumoren, leverziekten, chronische pijnsyndromen en talrijke andere aandoeningen via minimaal invasieve technieken. Procedures die vroeger een grote chirurgische ingreep vereisten, gebeuren nu vaak via een katheter van enkele millimeters.
De mechanische trombectomie bij een acute beroerte is hiervan wellicht het meest sprekende voorbeeld. Dankzij deze behandeling kunnen patiënten die vroeger levenslang afhankelijk bleven van zorg vandaag opnieuw zelfstandig leven. België beschikt over hoogperformante teams die 24 uur per dag en 7 dagen per week beschikbaar zijn.
Die infrastructuur, opleiding en permanentie werden uitgebouwd jaren vóór er een aangepaste financiering bestond.
Deze innovatie kwam er niet vanzelf. Ze vereiste jarenlang engagement van artsen, ziekenhuizen en wetenschappelijke verenigingen. Wanneer men enkel naar inkomensrangschikkingen kijkt, verdwijnt deze maatschappelijke meerwaarde volledig uit beeld.
Ook de verantwoordelijkheid van radiologen wordt vaak onderschat. Elke dag worden duizenden diagnostische beslissingen genomen die het verdere traject van patiënten bepalen. Een gemiste hersenbloeding, een niet-herkende longembolie of een laattijdige kankerdiagnose heeft potentieel ernstige gevolgen. Die verantwoordelijkheid stopt niet om vijf uur ’s avonds. Radiologen verzekeren permanenties, multidisciplinair overleg en dringende zorg, vaak buiten de zichtbaarheid van het brede publiek.
Dat betekent niet dat er geen debat mag zijn over honoraria of over verschillen tussen disciplines. Integendeel. Transparantie en een objectieve evaluatie van medische prestaties zijn noodzakelijk. Maar die oefening moet vertrekken vanuit werkelijke activiteiten, verantwoordelijkheden, beschikbaarheid, investeringen en maatschappelijke impact, niet vanuit een simplistische vergelijking van vennootschapsresultaten.
België behoort vandaag tot de landen met de snelste toegang tot hoogwaardige medische beeldvorming en geavanceerde interventionele behandelingen. Die positie is geen toeval. Ze is het resultaat van decennialange investeringen door artsen, ziekenhuizen en overheden samen.
Wie de toekomst van de gezondheidszorg wil veiligstellen, moet daarom verder kijken dan een rangschikking van inkomsten. De relevante vraag is niet hoeveel een radioloog verdient. De relevante vraag is welke zorg onze patiënten morgen verwachten, welke innovaties we willen blijven aanbieden en hoe we ervoor zorgen dat België ook in de toekomst tot de medische wereldtop blijft behoren. Radiologie is geen kostenpost aan de rand van de zorg.
Radiologie is een van de fundamenten waarop de moderne geneeskunde rust.