Kinderen in het ziekenhuis bij gebrek aan alternatieven
In 2025 werden 2.420 ziekenhuisopnames geregistreerd van kinderen in een medisch-psychosociale kwetsbare situatie (MPS) in 29 Brusselse, Waalse en Duitstalige algemene ziekenhuizen. De essentiële rol van het ziekenhuis op het vlak van bescherming, zorg, beoordeling en therapeutische oriëntatie wordt niet erkend, zeggen GIBBIS, santhea en UNESSA. Zij vragen gespecialiseerde teams en opvangoplossingen.
Kinderen in een MPS-situatie zijn bijzonder kwetsbaar. Zij kampen met een complexe combinatie van medische, psychologische, sociale, pedagogische en/of beschermingsproblematieken.
Het gezamenlijke onderzoek van de drie ziekenhuisfederaties brengt de omvang van het fenomeen in kaart. In de deelnemende instellingen nemen deze opnames 87 van de 729 bedden in beslag, oftewel bijna 12 % van de pediatrische bedden.
In 2025 werden 1.460 kinderen via de spoedeisende hulp opgenomen en werden 354 kinderen op last van het parket in het ziekenhuis geplaatst. Bovendien heeft 93 % van de ondervraagde ziekenhuizen al eens een dergelijke opname moeten weigeren wegens een gebrek aan plaatsen, personeel of geschikte oplossingen.
Langdurige opnames
Op basis van deze vaststellingen pleiten de drie federaties voor erkenning van de specifieke noden van deze bijzonder kwetsbare kinderen op het kruispunt van verschillende sectoren, en voor de uitbouw van een gestructureerd, geïntegreerd en gecoördineerd zorgtraject met extramurale actoren.
Ziekenhuisteams zien zich daardoor genoodzaakt een rol op te nemen die verder gaat dan hun kerntaak: kinderen beschermen, begeleiden en opvangen in afwachting van een plaatsing, een gespecialiseerde voorziening of aangepaste begeleiding. Dat is nefast zowel voor de kinderen, die recht hebben op een omgeving die beter aansluit bij hun noden, als voor de ziekenhuizen, waarvan de pediatrische diensten zwaar onder druk komen te staan. Zorgteams worden geconfronteerd met complexe situaties waarvoor zij niet noodzakelijk zijn opgeleid en waarvoor zij onvoldoende middelen ter beschikking hebben.
Drie gevraagde maatregelen
GIBBIS, santhea en UNESSA vragen daarom om de financiering van een functie voor medisch-psychosociale coördinatie in het ziekenhuis, om de continuïteit te waarborgen tussen zorg, geestelijke gezondheidszorg, jeugdhulp, justitie en onderwijs.
Ze willen ook de pediatrische diensten versterken met gespecialiseerde teams en speciale bedden. Ten slotte eisen zij meer oplossingen voor begeleiding, bescherming en opvang voor en na de ziekenhuisopname. Het doel: de verblijfsduur beperken tot de tijd die nodig is voor de beoordeling, de zorg en de therapeutische doorverwijzing.