KB tot wijziging zorgprogramma’s beroertezorg bekendgemaakt
Een nieuw KB legt de erkenningsvoorwaarden vast voor zorgprogramma’s voor acute beroertezorg met invasieve procedures. Het kader legt de nadruk op voldoende activiteit en een betere spreiding van gespecialiseerde centra.
Herman Nys, em.prof.medisch recht KU Leuven
Het staatsblad van 24 juli maakt het KB van 9 juli 2026 tot wijziging van het KB van 19 april 2014 houdende vaststelling van de normen waaraan de zorgprogramma's "beroertezorg" moeten voldoen om erkend te worden, tot wijziging van het KB van 16 december 2018 houdende vaststelling van het maximum aantal gespecialiseerde zorgprogramma's " acute beroertezorg met invasieve procedures" en tot wijziging van het KB van 15 februari 1999 tot vaststelling van de lijst van zorgprogramma's zoals bedoeld in artikel 12 van de gecoördineerde wet van 10 juli 2008 op de ziekenhuizen en andere verzorgingsinrichtingen en tot aanduiding van de artikelen van de gecoördineerde wet van 10 juli 2008 op de ziekenhuizen en andere verzorgingsinrichtingen die op hen van toepassing zijn, bekend.
Het KB voert een nieuw regelgevend kader in dat steunt op twee fundamentele criteria: een minimaal activiteitsniveau en een minimale afstand.
Minimaal activiteitsniveau
Om de eerste doelstelling te bereiken, legt het voorliggende besluit opnieuw het principe vast dat een zorgprogramma met invasieve procedures minimum 50 trombectomiën moet verrichten als jaarlijks gemiddelde over drie jaar voor de aanvraag van de erkenning. Ook voor een verlenging van de erkenning dient het activiteitsniveau te worden bereikt als jaarlijks gemiddelde over drie jaar.
Het huidige ziekenhuislandschap is momenteel nog te veel georganiseerd op het maximaal aanbieden van alle zorg in alle ziekenhuizen. De acute beroertezorg met invasieve procedures betreft echter bij uitstek zorg waarbij een versnipperd aanbod nadelige gevolgen heeft voor de kwaliteitsvolle zorgverlening. Beroertezorg mag dan wel zeer tijdkritisch zijn, dit betekent niet dat de patiënt gebaat is bij een aanbod gespecialiseerde interventionele beroertezorg in ieder ziekenhuis. Het behalen van dit minimum activiteitsniveau verzekert dat het erkende zorgprogramma met een team werkt dat voldoende blootstelling en ervaring opdoet om goed georganiseerd en kwaliteitsvol iedere patiënt de best mogelijke zorgen toe te dienen.
Om de best mogelijke kwaliteit te kunnen garanderen aan patiënten en het risico op blijvende ernstige bijwerkingen maximaal te beperken, dringt een concentratie van de expertise en uitvoering in een beperkt aantal centra zich aldus op en wordt er een minimaal activiteitsniveau bepaald.
Een minimale afstand
De voorziene programmatieruimte tracht de doelstelling van kwaliteit te verzoenen met de doelstelling van toegankelijkheid. Deze doelstellingen en het opzet van de vooropgestelde programmatie dreigen echter ondermijnd te worden bij een gebrekkige spreiding over het Rijk:
- Het plafonneren van het aantal S2-centra betekent dat er gewaakt moet worden over de maximale zorgdekking over het grondgebied van het Rijk zodat de afstanden tussen een S1- en een S2-centrum beperkt blijven. De voorziene programmatieruimte kan an sich immers slechts blinde vlekken op de kaart vermijden indien ze als dusdanig wordt ingezet door de bevoegde erkennende overheden.
- Een gebrekkige spreiding kan ook de concentratie van de expertise ondermijnen: Een geografische concentratie van S2-centra zou in een bepaalde geografische zone immers opnieuw een versnippering van zorg toelaten. Dit zou het behalen van een wenselijk activiteitsniveau in gevaar brengen. In dit ontwerp wordt een minimaal te halen activiteitsniveau bepaald, maar er moet ook duurzaam ingezet worden op de mogelijkheid om dit niveau te blijven halen en zelfs verder uit te bouwen in het belang van een streven naar een hoger kwaliteitsniveau. Dit wordt bemoeilijkt indien de centra op basis van de patiëntenpopulatie binnen eenzelfde of grotendeels overlappend zorggebied hun expertise moeten opbouwen.
Daarom vormt de geografische spreiding, naast het activiteitsniveau, het tweede fundamenteel criterium voor dit kader. Hiertoe wordt er een minimale afstand tussen de S2-centra voorgeschreven.
Het KB van 9 juli treedt in werking op 3 augustus.