Geneesmiddelen
Vandenbroucke: "Patiënt heeft recht op een papieren bijsluiter"
In antwoord op een vraag van Sophie Thémont (PS) antwoordde minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit) dat op termijn een QR-code om naar een bijsluiter te gaan kan, maar steeds in combinatie met een papieren bijsluiter.
Herman Nys, em. prof. medisch recht KU Leuven
Sinds oktober 2025 wordt in Frankrijk de toegang tot de elektronische bijsluiter van bepaalde geneesmiddelen via een QR-code op de verpakking, in aanvulling op de papieren bijsluiter, uitgetest. Dit initiatief heeft tot doel de toegang tot geactualiseerde informatie te faciliteren en het papierverbruik te verminderen.
Verschillende actoren uit de sector, waaronder de Algemene Pharmaceutische Bond (APB), maken zich zorgen over een mogelijke digitale kloof, aangezien sommige mensen geen toegang hebben tot een smartphone of niet vertrouwd zijn met digitale hulpmiddelen, in het bijzonder ouderen. Aan de andere kant staat BACHI dat voorstander is van een QR-code op een geneesmiddelenverpakking.
Combinatie
Sophie Thémont wilde van de minister weten of de regering overweegt een combinatie van papieren bijsluiters en QR-codes in te voeren, wat dan het prijskaartje zou zijn en hoeveel besparingen dat proces naar verwachting zal opleveren? Vandenbroucke antwoordde dat het FAGG een werkgroep heeft opgericht die bestaat uit vertegenwoordigers van de betrokken stakeholders en die samenkomt om de mogelijkheden en uitdagingen in kaart te brengen met betrekking tot de elektronische bijsluiter voor de patiënt (ePIL).
"Om dit te realiseren, streven wij naar een zorgvuldig uitgewerkt actieplan, inclusief een pilootproject, om de impact en haalbaarheid verder te evalueren. Dit pilootproject heeft betrekking op geneesmiddelen die in openbare apotheken worden afgeleverd en beoogt de toegang tot de meest recente productinformatie te verbeteren om het correct gebruik van geneesmiddelen te versterken."
Er is voorlopig nog geen raming gemaakt van de kosten en mogelijke besparingen. Voor Vandenbroucke blijft het essentieel dat de patiënt het recht behoudt om een papieren versie van de bijsluiter te verkrijgen als aanvulling op de elektronische versie. "Er wordt momenteel nagedacht over de modaliteiten om dit recht te garanderen."
Per eenheid afgeleverde geneesmiddelen
Thémont wilde tevens weten welke concrete maatregelen er zullen genomen worden om ervoor te zorgen dat alle patiënten, ook degenen die moeite hebben met digitale technologie, direct en volledig toegang hebben tot de bijsluiter van geneesmiddelen die per eenheid afgeleverd worden. In 2026 wil Vandenbroucke de aflevering van antibiotica per eenheid invoeren in de openbare apotheek, om zo enkel de exacte hoeveelheid, nodig voor de behandeling van de patiënt, te kunnen afleveren.
Deze maatregel maakt deel uit van een algemene strategie om antimicrobiële resistentie te bestrijden, verspilling tegen te gaan en de therapietrouw van patiënten te verbeteren. Deze aanpak zou later kunnen worden uitgebreid naar andere groepen geneesmiddelen. De maatregel wordt met name overwogen voor benzodiazepinen, Z-geneesmiddelen en opioïden, om het risico op verslaving te beperken en hun overmatig gebruik te voorkomen. In de huidige versie van het voorstel, dat nog niet definitief is, is bepaald dat de patiënt de bijsluiter in de nationale taal van zijn keuze kan ontvangen, in gedrukte of elektronische vorm, naargelang zijn voorkeur.
Digitale kloof
"Houdt de regering in haar beleid van digitalisering van de farmaceutische en gezondheidssector rekening met het voorkomen van de digitale kloof?", vraagt Thémont zich ten slotte af. Volgens de minister maakt het in kaart brengen van moeilijk bereikbare groepen deel uit van de operationele doelstellingen van het FAGG. Het gebruik van de elektronische bijsluiter (ePIL) zal zo worden ontworpen dat zelfs burgers die minder vertrouwd zijn met digitale technologieën er gebruik van kunnen maken. De bijsluiters blijven op verzoek van de patiënt beschikbaar in papieren versie en in het kader van het ePIL-project zal een studie worden uitgevoerd om digitaal kwetsbare groepen te identificeren en de optimale manier te bepalen om hen te bereiken. Er zal ook samengewerkt worden met patiëntenverenigingen en lokale actoren om kwetsbare groepen te bereiken.
