Vlaanderen schaft verplichte tweede medische schouwing bij crematie af

Er komt geen automatische tweede medische schouwing meer bij crematie na een natuurlijk overlijden. Dat heeft Vlaams minister van Binnenlands Bestuur Hilde Crevits (CD&V) beslist. De bijkomende schouwing werd oorspronkelijk ingevoerd als waarborg om te voorkomen dat een lichaam werd gecremeerd wanneer sprake was van een verdacht of gewelddadig overlijden. In de praktijk blijkt de meerwaarde ervan echter beperkt en klagen de lokale besturen over de administratieve lasten en kosten.

Bij elk overlijden moet een arts een attest opstellen om het overlijden te bevestigen. Daarin moet ook de doodsoorzaak staan. Wanneer men daarna voor een crematie kiest - en dat gebeurt al in acht van de tien overlijdens - zal de ambtenaar van de burgerlijke stand die de aanvraag tot crematie ontvangt, een tweede arts aanstellen om de doodsoorzaak nogmaals vast te stellen. Dat moet zekerheid bieden dat er geen sprake is van een verdacht overlijden.

In de praktijk blijkt dat dit systeem weinig toegevoegde waarde heeft. Een onderzoek bij twintig Vlaamse steden en gemeenten toont dat bij 7.069 onderzochte crematiedossiers zonder voorafgaande tussenkomst van het parket geen enkel bezwaar door de tweede schouwarts werd geformuleerd.

Lokale besturen

De afschaffing betekent volgens minister Crevits niet dat verdachte overlijdens zonder controle kunnen worden gecremeerd. Wanneer de eerste arts vaststelt dat er sprake is van een "verdachte, gewelddadige en niet vast te stellen doodsoorzaak" moeten de bevoegde gerechtelijke instanties verder onderzoek voeren.

Naast de eerder beperkte meerwaarde zijn er ook vanuit de lokale besturen bezwaren bij de administratieve lasten en kosten van procedure. Het zijn namelijk de lokale besturen die opdraaien voor de kosten. "Door de verplichte tweede schouwing bij crematie af te schaffen, maken we de procedure efficiënter, verminderen we de administratieve en financiële lasten voor lokale besturen en zorgen we ervoor dat nabestaanden zonder onnodige vertraging de uitvaart kunnen organiseren", zegt minister Crevits.