N-VA wil nieuw decreet over niet-dringend patiëntenvervoer
Vlaams Parlementsleden Tomas Roggeman c.s. (N-VA) dienden op 27 mei bij het Vlaams Parlement een conceptnota in voor nieuwe regelgeving over het niet-dringend zittend patiëntenvervoer.
Herman Nys, em. prof. medisch recht KU Leuven
Het huidige regelgevende kader voor het zittend vervoer en rolstoelpatiëntenvervoer in Vlaanderen schiet tekort. De bestaande indeling op basis van de houding van de patiënt is niet langer houdbaar en leidt tot juridische onzekerheid en inefficiënties.
Het arrest van het Grondwettelijk Hof van 11 december 2025 heeft dat hiaat scherp gesteld en de ongrondwettelijkheid van de huidige situatie blootgelegd (zie Artsenkrant).
Probleemstelling
De kern van het probleem ligt volgens de indieners in de afwezigheid van een duidelijk juridisch kader voor het zittend en rolstoelpatiëntenvervoer.
Vandaag wordt het juridische kader bepaald door de positie van de patiënt (liggend, zittend of in een rolstoel). Dit criterium is onvoldoende om de diversiteit binnen het patiëntenvervoer te vatten. Een dergelijke benadering leidt tot meerdere knelpunten.
Ten eerste ontstaat er rechtsonzekerheid voor aanbieders van zittend en rolstoelpatiëntenvervoer. Ze riskeren sancties omdat hun dienstverlening formeel onder het Taxidecreet valt, terwijl ze in de praktijk zorggerelateerde taken uitvoeren.
Ten tweede wordt de patiënt geconfronteerd met een aanbod dat niet op zijn behoeften afgestemd is. Naast het aanbod van reguliere taxidiensten en de gespecialiseerde zorg van ambulances, is er behoefte aan de formele erkenning van een derde segment dat de noodzakelijke brug slaat voor patiënten met een specifieke zorg- en begeleidingsbehoefte.
Maatschappelijke relevantie
Het zittend en rolstoelpatiëntenvervoer is een essentiële schakel in de zorgketen. Het garandeert dat patiënten tijdig en op een veilige manier toegang hebben tot medische zorg.
Zonder dat type vervoer dreigt een verschraling van de toegankelijkheid van de gezondheidszorg, in het bijzonder voor kwetsbare groepen zoals ouderen, chronisch zieken en personen met een beperkte mobiliteit.
Fundamentele herstructurering decretale kader
In hun conceptnota doen de auteurs het volgende beleidsvoorstel.
De definitieve oplossing van de huidige problematiek ligt niet in kleine aanpassingen aan de zijlijn, maar in een fundamentele herstructurering van het decretale kader. De weg vooruit zal daarom bestaan uit een decretale verankering met kwaliteitstatuten voor zowel het niet-dringend liggend ziekenvervoer als het zittend en rolstoelpatiëntenvervoer.
In plaats van vast te houden aan de kunstmatige opdeling op basis van de lig- of zithouding van de patiënt, kiezen de indieners van deze conceptnota voor een nieuwe regelgeving voor een geïntegreerde benadering waarbij de zorgbehoefte de leidraad vormt.
Het huidige decreet van 18 mei 2018 betreffende het niet-dringend liggend ziekenvervoer wordt aangepast tot een nieuw decreet over het niet-dringend patiëntenvervoer.
Door de wijziging van het opschrift van het decreet en de inhoudelijke uitbreiding ervan, verdwijnt de noodzaak om voor zittend vervoer terug te grijpen naar de taxiwetgeving. Daardoor wordt het rechtsvacuüm definitief gedicht en ontstaat er één duidelijk aanspreekpunt voor de hele sector.
Binnen die nieuwe decretale structuur zal de bestaande commissie voor niet-dringend liggend patiëntenvervoer worden uitgebreid en getransformeerd tot een volwaardige commissie voor niet-dringend patiëntenvervoer. Die uitgebreide commissie zal fungeren als het centrale advies- en controleorgaan waarin zowel de overheid als de verschillende actoren uit de sector vertegenwoordigd zijn. De commissie wordt verantwoordelijk voor het vastleggen van de kwaliteitsnormen voor voertuigen, opleidingseisen voor personeel en toezichtprotocollen.
Het grote voordeel van die aanpak is de eenvormigheid, aangezien er één loket komt voor erkenningen, één inspectiekader en één systeem voor klachtenbehandeling. Dat vermindert de administratieve lasten voor de ondernemers en verhoogt de transparantie voor de burger. Door alle vormen van niet-dringend patiëntenvervoer op medische vraag onder die koepel te brengen, wordt een coherent beleid gecreëerd dat klaar is voor de uitdagingen van de toekomst.