Geert Smits, voorzitter van de Belgische Vereniging van Ziekenhuisdirecteurs
'Concentreren op overmorgen, eerder dan op morgen'
Sinds eind vorig jaar is Geert Smits, CEO van AZ Monica, voorzitter van de Belgische Vereniging van Ziekenhuisdirecteurs (BVZD). AK Hospitals had een gesprek met hem.
Filip Ceulemans
Toen we Geert Smits ontmoetten voor een interview over de Belgische Vereniging van Ziekenhuisdirecteurs (BVZD) waarvan hij net voorzitter was geworden, was hij vooral bekend in de Antwerpse ziekenhuiswereld en binnen de BVZD. Intussen is hij een bekend gezicht dat dagenlang op de Vlaamse televisie en in de kranten verscheen, hoewel hij dat liever anders had gezien. Hij was immers in januari spreekbuis en gezicht van AZ Monica, het ziekenhuis waarvan hij CEO is en dat toen net door een cyberaanval werd getroffen.
De BVZD brengt algemeen directeurs, CEO's en leden van de raden van bestuur van ziekenhuizen samen. “We zijn een koepelvereniging die CEO’s en algemeen directeurs handvatten wil aanreiken in uiteenlopende domeinen gaande van het omgaan met leiderschap tot het implementeren van technologische challenges waarmee we worden geconfronteerd”, legt Geert Smits het opzet van de BVZD uit.
Forum onder peers
"Door gesprekken met elkaar te voeren, proberen we een pad naar de toekomst uit te stippelen. We bieden CEO’s en directeurs een forum om onder peers te overleggen. Ze zitten er in een beschermde omgeving waar ze vrijuit kunnen spreken en leren van anderen. Momenteel organiseren we niet vaak events, maar dat zou ik in de toekomst misschien wel kunnen veranderen. We kunnen immers vaak van elkaar leren.”
“We proberen ons te concentreren op de dag van overmorgen, eerder dan op morgen. Niet de waan van de dag is belangrijk, wel de visie op langere termijn. Wanneer Frank Vandenbroucke of een expertengroep voorstellen doen over de hervorming van het ziekenhuislandschap, gaan we daar niet meteen op reageren. We werken liever op de lange termijn. Omdat we werken met het oog op overmorgen, zijn dossiers die we eergisteren voorbereidden, vandaag vaak actueel.”
“Ik verwijs bijvoorbeeld naar onze paper uit 2024 over value-based healthcare. Dat was een weg om tot hervormingen te komen, die vandaag actueel is en past in de discussie over de ziekenhuisfinanciering. Maar eerder dan de revolutie te preken, volgen we liever de wet van de geleidelijkheid. Dat heeft het voordeel dat de ziekenhuizen zich geleidelijk kunnen aanpassen. We zijn zeker niet tegen het feit dat er hervormingen moeten komen."
'We moeten vooral voorkomen dat artsen en directies tegen elkaar worden opgezet.'
Samenwerking
“We moeten vooral voorkomen dat artsen en directies tegen elkaar worden opgezet. Dat is niet in het belang van het ziekenhuis, van de artsen noch van de patiënten. Artsen en ziekenhuisdirecties willen doorgaans samenwerken en samen nadenken over de toekomst die we voor ogen hebben. Onlangs gingen we met een delegatie van de BVZD op studiereis naar Kopenhagen. Denemarken kende een ingrijpende hervorming van het ziekenhuissysteem. Toch slaagde men erin door dialoog de neuzen in dezelfde richting te laten wijzen. De dialoog gebeurde er in een sfeer van transparantie en openheid. Dat is een voorwaarde om samenwerking te laten slagen.”
Soms is het niet makkelijk steeds weer het geweer van schouder te moeten veranderen. “Begin deze eeuw was er een sterke tendens naar centralisatie, nu grijpt men eerder terug naar decentralisatie. Ziekenhuizen die steeds groter en groter werden, moeten nu hun activiteiten terug dichter bij de bevolking brengen. In mijn eigen ziekenhuis spelen we op die tendens in met het concept van de Focuskliniek (n.v.d.r. lees hier meer over op pagina 32).”
Een van de uitdagingen waar ook de ziekenhuiswereld voor staat, is de introductie van artificiële intelligentie. “Momenteel is dat nog een randfenomeen”, stelt Geert Smits vast. “Het wordt vooral gebruikt om radiologen te helpen met het bepalen van een diagnose. Het wordt soms ook gebruikt voor de codering van de Minimale Klinische Gegevens. Bedrijven brengen daar specifieke AI-tools voor op de markt. Maar momenteel mis ik nog een globale, heldere visie. Je merkt wel dat het een onderwerp is dat leeft bij de ziekenhuisdirecteurs. Daarom organiseerden we vorig jaar ook een studiedag rond digitale twins. We weten dat het eraan komt, maar kennen het nog onvoldoende. De studiedag was leerrijk, maar het is nog te vroeg om dit al daadwerkelijk te implementeren in het ziekenhuis.”
Psychiatrische ziekenhuizen
De BVZD is een erg brede organisatie waar niet uitsluitend directeurs van algemene ziekenhuizen deel van uitmaken. “Ook de directies van psychiatrische ziekenhuizen zijn bij de BVZD aangesloten. Psychiatrische ziekenhuizen hebben doorgaans een andere identiteit dan algemeen ziekenhuizen. Maar omdat in deze ziekenhuizen veel gebeurt, is het boeiend om over het muurtje te kijken en van elkaar te leren. Vergeet niet dat de meeste algemene ziekenhuizen een afdeling voor acute psychiatrie hebben. Zij kunnen sowieso veel leren van psychiatrische ziekenhuizen. Wat je dan weer minder ziet in psychiatrische instellingen, is het gebruik van technologie, hoewel ook zij gebruikmaken van AI om data te verwerken.”
Het laatste event dat de BVZD vorig jaar organiseerde, was een studiedag over de shift van hospitalisatie naar daghospitalisatie. “Dat is een onderwerp dat sterk leeft. De ‘hotelfunctie’ van een ziekenhuis wordt steeds minder belangrijk omdat patiënten minder lang in het ziekenhuis verblijven. Ze moeten wel verder worden opgevolgd. Hoe gaan we daar als ziekenhuis mee om? De overheid heeft al een aantal maatregelen hierover genomen, maar er is nog veel werk te doen. Conceptueel gebeurt er veel, maar de implementatie blijft achter. Een van de redenen daarvoor is de financiering. Ziekenhuizen worden vandaag gefinancierd voor activiteiten binnen de muren van het ziekenhuis, maar niet voor eventuele activiteiten buiten het ziekenhuis. Daar moet een oplossing voor worden gevonden."
Toekomstige activiteiten
Werpen we een blik op de activiteiten die de BVZD dit jaar nog plant, dan krijgen we meteen een beeld van wat er leeft bij de ziekenhuisdirecteurs. Op 22 april staat de BVZD tijdens Inspire, Health & Care in voor een sessie met als onderwerp “Van bedside naar bytes: zorgprofessionals in een slim ziekenhuis”. Er zal worden ingegaan op de vraag hoe technologieën als AI, eHealth en slimme sensoren de manier veranderen waarop patiënten worden behandeld en of ze fundamenteel de vaardigheden en profielen van zorgprofessionals zullen veranderen.
Op 6 juni staat er een studiedag op het programma over 'Governance of mental health care – A walk in the park'. Een tweede studiedag, op 10 september, focust op privaat-publieke samenwerking. Het jaar wordt afgesloten met een studiedag op 26 november over 'AI & transformation. How AI can level up quality of cure & care and be cost efficient at the same time'. Tussendoor gaat een delegatie van de BVZD in oktober voor enkele dagen op studiereis naar Ierland om daar de situatie van de ziekenhuizen te bestuderen.
