Gennez: wachttijden bij centra geestelijke gezondheidszorg dalen
De wachttijd tot het eerste directe cliëntencontact in centra voor geestelijke gezondheidszorg daalde de voorbije jaren licht, maar er blijven regionale verschillen en tijdelijke uitschieters. Dat zegt Vlaams minister Caroline Gennez.
Herman Nys, em. prof. medisch recht KU Leuven
Tijdens de vergadering van de Commissie voor Welzijn, Volksgezondheid en Gezin van het Vlaams Parlement op 28 april stelde Vlaams Parlementslid Suzy Wouters (VB) een vraag om uitleg aan minister Gennez over de wachttijden bij de centra voor geestelijke gezondheidszorg.
In een CGG kunnen de wachttijden voor jongeren oplopen tot meer dan tachtig dagen, en voor ouderen kunnen ze meer dan zeventig dagen bedragen. Tegelijkertijd is de behandelingsduur voor verschillende doelgroepen erg lang, vooral voor ouderen, waarbij deze kan oplopen tot meer dan 1500 dagen en in sommige gevallen zelfs meer dan 2600 dagen.
Gunstige evolutie?
In antwoord op een schriftelijke vraag van 12 maart 2026 had de minister gesproken over een gunstige evolutie wat de wachttijden betreft. Wouters vroeg de minister hoe zij kon spreken van een gunstige evolutie, terwijl de cijfers tegelijk aantonen dat jongeren mogelijk meer dan tachtig dagen moeten wachten en behandeltrajecten in bepaalde gevallen jarenlang lopen?
De minister antwoordde dat ze, wanneer ze spreekt van een gunstige evolutie, naar de algemene trend verwijst. De wachttijd tot het eerste directe cliëntencontact daalde de voorbije jaren licht, ook bij kinderen en jongeren.
Dat neemt niet weg dat er regionale verschillen en tijdelijke uitschieters blijven, bijvoorbeeld door specifieke samenwerkingsafspraken, tijdelijk personeelstekort of ander aanbod in de regio. Die momentopnames mogen we niet zomaar veralgemenen naar de hele sector, zei Gennez
Zeer lange behandeltijden eerder uitzonderlijk
Vervolgens vroeg Wouters hoe de minister aankijkt naar het feit dat de behandelduur kan oplopen tot 2600 dagen en welke verklaringen er zijn voor het feit dat deze duur vooral oploopt bij de doelgroep ouderen?
Zeer lange behandeltrajecten van meerdere jaren komen slechts uitzonderlijk voor, aldus Gennez, maar kunnen binnen gespecialiseerde geestelijke gezondheidszorg (GGZ) soms nodig zijn door de complexiteit van een problematiek. Bij ouderen spelen vaker meervoudige klachten, soms samen met somatische of cognitieve problemen. Daarom is passend ambulant aanbod regionaal niet altijd voldoende uitgebouwd.
Bovendien kunnen dossiers administratief langer openblijven voor opvolging, wat de geregistreerde behandelduur verlengt.
Grote verschillen tussen de CGG’s
Voorts vroeg Wouters hoe de grote verschillen tussen de CGG’s kunnen worden verklaard. Zijn die inhoudelijk verklaarbaar of enkel toe te wijzen aan regionale samenwerkingsafspraken en specifiek aanbod?
De minister antwoordde dat er vandaag geen eenduidig cijfer beschikbaar is over hoeveel plaatsen in CGG’s bezet blijven door onvoldoende doorstroom naar meer gepaste of vervolghulp. Verschillen tussen CGG’s hangen samen met zorgnoden, populatiekenmerken, expertise, netwerkpartners en lokaal of regionaal aanbod.
Verzekeren van gelijke toegang via doorverwijzing
Op de vraag hoe een gelijke toegang kan worden verzekerd voor alle personen met een hulpvraag, ongeacht de regio, en welke initiatieven hiertoe door de minister worden genomen, antwoordde Gennez dat zij de doelstellingen en kwaliteitskaders vastlegt en evalueert terwijl voorzieningen en netwerken de concrete invulling afstemmen op de context.
Via intersectorale samenwerking wordt gewerkt aan een hervormingstraject naar meer samenhang, betere zorgcontinuïteit en een meer gestroomlijnd gespecialiseerd ambulant aanbod, zodat de toegang voor zorggebruikers minder afhangt van regio en doorverwijzing vlotter kan verlopen. Gennez verwees hiertoe naar het werk dat gebeurt richting een gemeenschappelijk kader voor het CAR-CGG (centrum voor ambulante revalidatie).
Kwaliteit en vergelijkbaarheid van de data
Er werd ook gevraagd welke specifieke initiatieven worden genomen om de kwaliteit en vergelijkbaarheid van de registratie van wachttijdgegevens te optimaliseren. Voor de kwaliteit van deze gegevens blijven we streven naar uniforme definities en registraties, met instructies en opvolging via rapportages en dashboards die samen met de CGG's worden gevalideerd, antwoordde de minister.
Dit wordt verder versterkt middels een uitgebreid traject gericht op uniformiteit van processen en datadeling, onder andere door het standaardiseren van codes en controles binnen het kader van de geplande integratie in de Vlaamse sociale bescherming.
Versterking van het aanbod samen met federale collega’s
De laatste vraag peilde naar bijkomende initiatieven van de minister om, naast instroombeheer, ook de doorstroom en uitstroom beter te organiseren om structureel wachttijden terug te dringen.
De minister antwoordde dat samen met partners en federale collega’s wordt ingezet op een versterking van het ambulante aanbod binnen de netwerken geestelijke gezondheidszorg. We zoeken oplossingen zodat wachten niet gelijkstaat aan stilstand, bijvoorbeeld via digitale en eerstelijnsinitiatieven waar passend.
